Phòng chống bệnh không lây nhiễm - Các bệnh không lây nhiễm
 
   Bệnh Đái tháo đường đang được xếp vào bệnh dịch có tốc độ phát triển nhanh nhất trên thế giới, đặc biệt là các nước đang phát triển và những nước có sự thay đổi nhanh chóng về phát triển kinh tế và lối sống như ở Việt Nam.   Bệnh đái tháo đường cũng được xếp loại là một trong những bệnh gây tử vong cao (đứng hàng thứ 4 trong các nguyên nhân hàng đầu gây tử vong) và gây ra ...
 
   Chiều ngày 20/11/2017, tại Trung tâm Văn hoá thể thao và Học tập cộng đồng xã Long Thành Bắc, huyện Hoà Thành, Trung tâm Truyền thông Giáo dục sức khỏe Tây Ninh phối hợp với Hội Phụ nữa Hòa Thành tổ chức buổi nói chuyện chuyên đề giáo dục sức khỏe về bệnh cao huyết áp, biện pháp phòng chống, tai biến mạch máu não và các yếu tố nguy cơ.     Tại buổi nói chuyện Bs CKII. ...
 
​   Tăng huyết áp là một bệnh thường gặp và là vấn đề xã hội, ở các nước phát triển nói chung và Việt Nam chúng ta nói riêng tỷ lệ tăng huyết áp ở người lớn trên 30 tuổi là khoảng 30% dân số (có trên một nửa hơn 50 tuổi có tăng huyết áp).   Tăng huyết áp nguy hiểm bởi các biến chứng của nó không chỉ có thể gây chết người mà còn để lại những di chứng nặng nề như: Tai biến ...
 
   Một lối sống lành mạnh, chế độ ăn uống hợp lý không chỉ ngăn chặn tăng huyết áp mà còn có thể giúp đảo ngược tình trạng bệnh lý.    Tăng huyết áp (THA) là một căn bệnh thầm lặng nhưng có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm như suy tim, suy thận, nhồi máu cơ tim, đột quỵ.  Bệnh có thể diễn tiến qua thời gian dài mà không có biểu hiện gì cụ thể. Có đến trên 1/3 số ...
 
 
  
Phân loại
  
  
  
  
  
Tóm tắt
  
  
  
  
Nội dung
Tuyên truyền lưu động phòng chống bệnh đái tháo đườngCác bệnh không lây nhiễmTinTuyên truyền lưu động phòng chống bệnh đái tháo đường/PublishingImages/2017-11/Tuyên truyền lưu động phòng chống bệnh đái tháo đường-Tin1_Key_28112017160040.jpg
11/28/2017 4:00 PMYesĐã ban hành

   Bệnh Đái tháo đường đang được xếp vào bệnh dịch có tốc độ phát triển nhanh nhất trên thế giới, đặc biệt là các nước đang phát triển và những nước có sự thay đổi nhanh chóng về phát triển kinh tế và lối sống như ở Việt Nam.

   Bệnh đái tháo đường cũng được xếp loại là một trong những bệnh gây tử vong cao (đứng hàng thứ 4 trong các nguyên nhân hàng đầu gây tử vong) và gây ra nhiều biến chứng và di chứng rất  nặng nề (suy thận, mù lòa, đột quỵ…), không những ảnh hưởng đến sức khỏe, tính mạng người bệnh, bệnh đái tháo đường còn là một gánh nặng kinh tế cho gia đình và toàn xã hội. Đặc biệt nguy hiểm hơn là bệnh đang có xu hướng trẻ hóa ở Châu Á (20 – 59 tuổi ) trong khi ở phương tây bệnh đái tháo đường xảy ra ở những người từ 60 đến 79 tuổi

   Ở Việt nam, theo số liệu điều tra toàn quốc lứa tuổi 30 – 64 tuổi  tỷ lệ toàn quốc là 2.7 % tỷ lệ chuẩn hoá theo tuổi trong toàn quốc dao động từ 2,7 % đến 4.4 % cao nhất ở thành phố và khu công nghiệp phát triển trong đó 64.6 % trường hợp đái tháo đường được phát hiện trước đó chưa biết.

   Vừa qua, Trung tâm Truyền thông giáo dục sức khoẻ Tây Ninh tổ chức xe loa tuyên truyền lưu động phòng chống bệnh đái tháo đường tại địa bàn các huyện, với khẩu hiệu:  "Hãy kiểm soát bệnh đái tháo đường, ngay bây giờ. Tất cả vì sức khỏe của mỗi chúng ta, vì lợi ích cộng đồng", nhằm nâng cao nhận thức, kiến thức của người dân trong cộng đồng về cách phòng bệnh và biến chứng của bệnh, hơn nữa người dân cần nắm được thông tin về bệnh, khi xác định có nguy cơ cao thì phải đi làm xét nghiệm phát sớm để quản lý điều trị kịp thời. Đặc biệt là thực hiện lối sống lành mạnh: Bỏ hút thuốc, ăn uống hợp lý, duy trì cân nặng hợp lý, giảm đường, giảm muối, không uống rượu bia ở mức gây hại, hoạt động thể lực.

Khuyến cáo phòng chống đái tháo đường

1. Mỗi người dân cần có chế độ dinh dưỡng lành mạnh, duy trì cân nặng hợp lý, tăng cường vận động thể lực ít nhất 30 phút mỗi ngày, không hút thuốc và không lạm dụng rượu bia để dự phòng mắc đái tháo đường nói riêng cũng như các bệnh không lây nhiễm nói chung.

2. Thường xuyên đi kiểm tra sức khỏe và xét nghiệm đường máu tại các cơ sở y tế, đặc biệt người trên 40 tuổi, là biện pháp hiệu quả nhất để phát hiện bệnh sớm.

3. Người mắc bệnh vẫn có thể sống khỏe và có cuộc sống bình thường nếu được phát hiện sớm, tuân thủ việc dùng thuốc và thực hiện chế độ dinh dưỡng, vận động theo lời khuyên của bác sĩ.

Lê Thanh Long

Nói chuyện sức khỏe về bệnh cao huyết áp và biện pháp phòng chốngCác bệnh không lây nhiễmTinNói chuyện sức khỏe về bệnh cao huyết áp và biện pháp phòng chống/PublishingImages/2017-11/IMG_0052-Tin_Key_22112017101235.JPG
11/22/2017 11:00 AMYesĐã ban hành

   Chiều ngày 20/11/2017, tại Trung tâm Văn hoá thể thao và Học tập cộng đồng xã Long Thành Bắc, huyện Hoà Thành, Trung tâm Truyền thông Giáo dục sức khỏe Tây Ninh phối hợp với Hội Phụ nữa Hòa Thành tổ chức buổi nói chuyện chuyên đề giáo dục sức khỏe về bệnh cao huyết áp, biện pháp phòng chống, tai biến mạch máu não và các yếu tố nguy cơ.  

   Tại buổi nói chuyện Bs CKII. Trần Thung – Giám đốc Trung tâm Truyền thông Giáo dục Sức khỏe đã chia sẻ về cách nhận biết, cách phòng tránh nguy cơ cao huyết áp, tai biến mạch máu não và các yếu tố nguy cơ.

   Theo bác sĩ, hiện nay ở Việt Nam, có khoảng 25% đến 30% người trưởng thành bị tăng huyết áp, có nghĩa là cứ 4 người thì có ít nhất 1 người bị tăng huyết áp. Có nhiều yếu tố nguy cơ dẫn đến tăng huyết áp, trong đó các yếu tố không thể thay đổi được như tiền sử gia đình, tuổi cao, chủng tộc. Các yếu tố khác về lối sống như ăn thừa muối, hút thuốc, ít hoạt động thể lực, thường xuyên căng thẳng ... là những yếu tố nguy cơ có thể thay đổi được.

   Chế độ ăn thừa muối làm tăng nguy cơ mắc tăng huyết áp. Nồng độ muối trong dịch cơ thể được giữ ở mức tương đối ổn định, từ đó khi ăn nhiều muối cơ thể sẽ phải cần thêm nước để duy trì ổn định nồng độ dịch thể. Đáp ứng với yêu cầu này, cảm giác khát nước sẽ xuất hiện làm cho người ăn mặn phải uống nhiều nước, điều này đồng nghĩa với việc tăng dung lượng máu và tăng áp lực lên thành mạch. Hiện tượng này kéo dài sẽ làm tăng huyết áp. Một cơ chế gây tăng huyết áp ở người ăn nhiều muối nữa là muối làm tăng độ nhạy cảm của hệ thống tim - mạch và thận đối với Adrenaline - một chất gây tăng huyết áp.

   Tại buổi nói chuyện, Bs CKII. Trần Thung cũng đã giải đáp thắc mắc về phòng cao huyết áp và cách giảm ăn muối, đây là biện pháp hiệu quả để giảm nguy cơ tăng huyết áp và các bệnh tim mạch như tai biến mạch máu não và nhồi máu cơ tim. Vì vậy để giảm một cách có hiệu quả lượng muối ăn vào hàng ngày, mỗi gia đình hãy thực hiện: Cho bớt muối - chấm nhẹ tay - giảm ngay đồ mặn, đây là biện pháp để phòng tăng huyết áp.

   Buổi sinh hoạt được báo cáo viên phối hợp nhuần nhuyễn các kỹ năng truyền thông trực tiếp với cộng đồng, các trò chơi, câu đố mang tính sáng tạo đem lại không khí thoải mái vui tươi cho bà con.

Phan Minh Mẫn

Tăng Huyết áp - Cách phòng chống bệnhCác bệnh không lây nhiễmBài viếtTăng Huyết áp - Cách phòng chống bệnh/PublishingImages/2017-11/Phong benh cao HA_Key_24112017085738.JPG
11/21/2017 11:00 AMYesĐã ban hành

​   Tăng huyết áp là một bệnh thường gặp và là vấn đề xã hội, ở các nước phát triển nói chung và Việt Nam chúng ta nói riêng tỷ lệ tăng huyết áp ở người lớn trên 30 tuổi là khoảng 30% dân số (có trên một nửa hơn 50 tuổi có tăng huyết áp).

   Tăng huyết áp nguy hiểm bởi các biến chứng của nó không chỉ có thể gây chết người mà còn để lại những di chứng nặng nề như: Tai biến mạch máu não, suy tim, suy thận….  ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của bệnh nhân và là gánh nặng cho gia đình và xã hội. Tăng huyết áp còn rút ngắn tuổi thọ của bệnh nhân.

   Tăng huyết áp còn được gọi là "kẻ giết người thầm lặng" bởi chỉ có một số ít các bệnh nhân tăng huyết áp có một vài triệu chứng cơ năng gợi ý cho họ đi khám bệnh như: Đau đầu, chóng mặt,  mặt đỏ bừng, ù tai… Nhưng đa số các bệnh nhân bị tăng huyết áp lại thường không có các dấu hiệu cảnh báo trước. Nhiều bệnh nhân thấy có triệu chứng đau đầu xuất hiện thì ngay sau đó cũng là kết thúc cuộc đời của họ do đã bị xuất huyết não nặng nề.

   Đa số các trường hợp tăng huyết áp không gây triệu chứng, cho nên phần lớn người bệnh không biết mình bị tăng huyết áp mà chỉ tình cờ bệnh nhân có những triệu chứng: đau đầu, chóng mặt, hoa mắt, mệt mỏi và yếu tay chân… khi đến cơ sở y tế hoặc bác sĩ tư nhân khám mới biết mình bị tăng huyết áp.

   Tăng huyết áp theo Tổ chức Y tế thế giới: Huyết áp tâm thu (tối đa) lớn hơn hoặc bằng 140 mmhg, huyết áp tâm trương (tối thiểu) lớn hơn hoặc bằng 90 mmhg.

- Yếu tố gia đình: Tăng huyết áp có tính di truyền.

- Nam tăng huyết cao hơn nữ (Nữ: Mãn kinh cao hơn khi còn kinh).

- Tuổi: Tăng huyết áp thường  xảy ra trên 30 tuổi nhiều nhất trên 50 tuổi.

- Các chất kích thích: Rượu, thuốc lá, cà phê…

- Đời sống thiếu vận động, béo phì.

   Tăng huyết áp cần được chữa trị cẩn thận, tùy vào mức độ của căn bệnh và tùy thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau. Sự kiên trì của bệnh nhân vì điều trị tăng huyết áp là điều trị suốt đời.

- Thuốc: Điều trị đúng theo liều lượng hướng dẫn của bác sĩ. Nên dùng thuốc đều, không nên tự thay đổi liều lượng thuốc hoặc ngưng thuốc (có một số bệnh nhân khi tăng huyết áp thì dùng thuốc, khi huyết áp ổn định thì ngưng điều trị).

- Chế độ ăn uống: Hết sức quan trọng đối với người bệnh:

+ Không nên: Ăn mặn, hạn chế mỡ động vật (nên dùng dầu thực vật) và các loại thức ăn giàu chất đạm (thịt bò, cừu, chó, dê).

+ Nên ăn nhiều loại rau, củ, quả.

+ Hạn chế chất kích thích: Rượu, bia, thuốc lá… đồng thời đi đến bỏ hẳn để bảo vệ sức khỏe cho mình.

- Tăng cường luyện tập thể dục:

+ Chế độ tập luyện thường xuyên đều đặn hầu hết các ngày trong tuần (tùy theo tình hình sức khỏe của mình): Tập thể dục, đi bộ, đạp xe đạp…

+ Tránh hoạt động mạnh: Hoạt động gây căng thẳng thần kinh.

- Khám sức khỏe định kỳ.

Phan Minh Mẫn

Chế độ ăn uống phòng chống Tăng huyết ápCác bệnh không lây nhiễmBài viếtChế độ ăn uống phòng chống Tăng huyết áp/PublishingImages/2017-11/Hinh THA_Key_24112017085307.jpg
11/21/2017 11:00 AMYesĐã ban hành

   Một lối sống lành mạnh, chế độ ăn uống hợp lý không chỉ ngăn chặn tăng huyết áp mà còn có thể giúp đảo ngược tình trạng bệnh lý.

   Tăng huyết áp (THA) là một căn bệnh thầm lặng nhưng có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm như suy tim, suy thận, nhồi máu cơ tim, đột quỵ.  Bệnh có thể diễn tiến qua thời gian dài mà không có biểu hiện gì cụ thể. Có đến trên 1/3 số người bị THA mà không biết mình bị bệnh. Do đó, việc tìm hiểu những nguy cơ và thay đổi lối sống có ý nghĩa rất quan trọng trong việc phòng chống THA. Chế độ ăn nhiều thực phẩm thô, rau quả, vận động và thực hành thư giãn không chỉ  ngăn chặn THA mà còn có thể giúp đảo ngược tình trạng bệnh lý.

   Ăn ít muối giúp giảm áp huyết.

   Càng ăn ít muối huyết áp càng thấp. Trong khi đó, người Việt chúng ta đang có khuynh hướng ăn khá nhiều muối. Lượng muối trung bình mỗi người tiêu thụ từ 18 đến 22g mỗi ngày trong khi lượng khuyến cáo không quá 6g. Người đang có áp huyết cao chỉ nên ăn khoảng 2g đến 3g mỗi ngày. Ngoài việc giảm lượng muối trong khi nấu nướng, hạn chế dùng thêm muối hoặc nước chấm ở bàn ăn, cần cẩn thận với những loại thức ăn nhanh, những món ăn công nghiệp luôn có lượng muối khá cao.

   Các chuyên gia dinh dưỡng cho rằng con người không cần thêm quá nhiều muối vào thức ăn. Các số liệu chỉ ra, 75% nhu cầu về muối mỗi ngày của cơ thể đã được đáp ứng bằng bánh mì, ngũ cốc và bữa ăn sáng.

   Muối khiến cơ thể con người giữ nước, cảm giác nặng nề và làm tăng huyết áp đáng kể. Victoria Taylor, chuyên gia dinh dưỡng cao cấp tại Quỹ Tim mạch Anh nhận định: "Thường xuyên ăn quá nhiều muối có thể dẫn đến cao huyết áp, làm tăng nguy cơ phát triển bệnh động mạch vành". 

   Rau quả, ngũ cốc giúp giảm độ mỡ và điều hoà huyết áp.

   Nhiều nghiên cứu khoa học khác nhau đều cho thấy chất xơ trong rau quả và những loại ngũ cốc thô như gạo lức, bắp lức, các loại đậu có tác dụng chuyển hoá các chất béo và làm hạ huyết áp. Các chất xơ, nhất là chất xơ tan trong nước, có khả năng hút nước và trương nở lên đến 8 hoặc 10 lần trọng lượng ban đầu, qua đó có thể kết dính và đào thải nhiều cặn bả và chất độc hại ra khỏi cơ thể. Đặc biệt, chất xơ  cũng thu hút những acid mật do cơ thể sản sinh ra để tiêu hoá các chất béo và đào thải chúng ra ngoài theo đường ruột.  Điều này buộc cơ thể huy động đến kho dự trữ cholesterol ở gan để tạo ra những acid mật mới dẫn đến hạ độ cholesterol.  Ngoài chất xơ và những vi chất khác, ăn nhiều rau quả giúp bảo đảm chế độ nhiều Potasium và ít Sodium, yếu tố vô cùng quan trọng việc ổn định huyết áp. Người ta cho rằng nguyên nhân tỷ lệ cao huyết áp rất thấp, chỉ khoảng 1%, ở thời sơ khai và những người ăn chay là do họ ăn nhiều rau quả. Nhiều loại rau quả như khoai tây, bơ, dưa hấu, đậu nành có lượng K rất cao, đặc biệt là chuối. Do đó, chuối có tác dụng rất tốt trong việc hạ huyết áp và chống đột quỵ. 

   Ăn nhiều cá, hải sản, giảm các loại thịt đỏ.

   Thịt và mỡ động vật nhất là các loại thịt đỏ như thịt heo, thịt bò và các loại sữa và trứng có hàm lượng mỡ bão hoà cao là nguồn gốc phát sinh ra các chứng xơ vữa. Do đó, các nhà khoa học khuyên nên chuyển dần chế độ ăn nhiều thịt sang ăn nhiều cá và đạm thực vật.

   Nên ăn chất béo có nguồn gốc thực vật, các loại dầu thực vật, dầu cá  và một số hạt có chất béo như hạt mè, hạt hướng dương, hạt hạnh nhân. Acid béo omega 3 trong cá và các loại hạt có tác dụng làm hạ cholesterol xấu, tăng lượng cholesterol tốt và giảm nguy cơ máu đông. Những loại hạt này còn có nhiều loại khoáng chất cần thiết để điều hoà huyết áp như magnesium, potassium, calcium. Ngược lại, thịt và trứng có nhiều chất mỡ bão hoà làm gia tăng lượng cholesterol xấu (LDL) đồng thời làm giảm lượng cholesterol tốt (HDL) có khả năng làm sạch lòng mạch.  Lượng cholesterol xấu trong trứng còn cao hơn so với thịt. Ngoài ra, chất sắt trong các loại thịt đỏ có độc tính rất cao do vai trò trung gian giúp cho LDL bám vào các mảng xơ vữa dễ dẫn đến cứng động mạch và tăng huyết áp. Nếu ăn thịt, chỉ nên ăn một ít thịt heo, bò đã lọc bỏ mỡ hoặc thịt trắng như gà, bồ câu đã bỏ da, nội tạng. Cần cảnh giác với chất béo xấu và một lượng muối đáng kể luôn tiềm ẩn trong những sản phẩm thức ăn nhanh, thức ăn công nghiệp.

   Các loại đậu, nhất là đậu nành và các sản phẩm từ đậu nành với nhiều chất xơ, chất khoáng và những chất chống oxy hoá là một nguồn chất đạm và chất béo lý tưởng cho phòng chống THA. 

   Ngoài ra, ăn vài tép tỏi trong mỗi bữa ăn có tác dụng kiện tỳ, giải độc, tăng cường lưu thông khí huyết,  hổ trợ làm hạ huyết áp và cải thiện độ mỡ trong máu. Những người có khuynh hướng ăn nhiều thịt và mỡ động vật, thỉnh thoảng nên có chế độ thanh lọc cơ thể. Có thể là nhịn ăn một buổi mỗi tuần và thay bằng uống nước trái cây. Theo bác sĩ Frank Sacks, M.D., chuyên gia dinh dưỡng trường Đại học Y Harvard "Chỉ cần không ăn thịt và những sản phẩm từ sữa vài lần mỗi tuần. Nếu mọi người đều làm được điều này, tỷ lệ bệnh tim mạch sẽ giảm đáng kể".

   Thường ăn canh mộc nhĩ, khổ qua cũng có tác dụng rất tốt để giải độc, cải thiện độ mỡ trong máu và làm hạ huyết áp. Mộc nhĩ đen hoặc trắng 12g, khổ qua (mướp đắng) 50g, đậu phụ 200g. Thêm gia vị vừa đủ, nấu canh ăn hàng ngày.

   Ngoài ra, người THA được khuyên không nên hút thuốc, uống rượu. Hút thuốc làm tăng nhịp tim, tăng huyết áp và làm giảm lượng oxy cần thiết đến các tế bào và các cơ quan. Đối với rượu, nhiều nghiên cứu gần đây đều cho thấy mỗi ngày dùng khoảng 100g rượu vang đỏ sẽ có lợi cho hoạt động của hệ tim mạch. Quả nho và rượu nho, đặc biệt là trong vỏ nho và hạt nho có hàm lượng nhiều chất chống oxy hoá có thể giúp làm tăng độ cholesterol tốt, giảm cholesterol xấu, bảo vệ thành mạch máu để phòng chống các loại bệnh tim mạch.

   Nói chung, trường hợp nghiêm trọng, người bệnh cần tìm đến những biện pháp cấp cứu của y học hiện đại. Tuy nhiên việc điều trị căn cơ và tận gốc bệnh THA phải dựa vào một lối sống lành mạnh gồm chế độ ăn uống hợp lý, vận động đều đặn và thực hành thư giãn.

Nguyễn Đình Tiến